Abrir el menú principal

Benoît Mandelbrot (20  de payares de 1924Varsovia - 14  d'ochobre de 2010Cambridge Traducir)[1] foi un matemáticu polacu nacionalizado francés y estauxunidense conocíu polos sos trabayos sobre los fractales. Ye consideráu'l principal responsable de la puxanza d'esti campu de les matemátiques dende l'entamu de los años setenta, lo mesmo que de la so popularidá al utilizar la ferramienta que se taba popularizando nésta dómina - l'ordenador - pa trazar los más conocíos exemplos de xeometría fractal: el conxuntu de Mandelbrot y los conxuntos de Julia. Gaston Julia afayó estos postreros y desenvolvió les matemátiques de los fractales, que depués desenvolvió Mandelbrot.

Benoît MandelbrotPicto infobox character.png
Benoit Mandelbrot mg 1804b.jpg
Vida
Nacimientu Varsovia20  de payares de 1924
Nacionalidá Bandera de Polonia Polonia
Bandera de Francia Francia
Bandera de Estaos Xuníos d'América Estaos Xuníos
Residencia París
Lyon
París
Fallecimientu

Cambridge Traducir14  d'ochobre de 2010

(85 años)
Causa de la muerte cáncer de páncrees
Familia
Familia
Estudios
Estudios Universidá de París 1952) Philosophiæ doctor : Matemátiques
Lycée du Parc Traducir
(1944 -
Escuela Politéunica
(1945 - 1947)
Institutu de Teunoloxía de California
(1947 - 1949) maestría en ciencias Traducir : aeronáutica
Nivel d'estudios doctoráu
Direutor/a de tesis Paul Pierre Lévy Traducir
Direutor/a de tesis de Murad Taqqu
Ken Musgrave
Laurent-Emmanuel Calvet
Llingües francés
Profesor/a de Eugene Fama Traducir
Oficiu
Oficiu matemáticu, economista, profesor, científicu, escritor, informáticu teóricu y inxenieru
Emplegadores IBM
Universidad de Lille Nord-de-France Traducir
Institute for Advanced Study Traducir
Centro Nacional para la Investigación Científica Traducir
Yale  (1987 -
Trabayos destacaos The Fractal Geometry of Nature Traducir
Premios
Influyencies Johannes Kepler
Miembru de Colegio de Patafísica Traducir
Academia Nacional de Ciencies de los Estaos Xuníos
Academia Estauxunidense de les Artes y les Ciencies
Asociación Estauxunidense pa la Meyora de la Ciencia
IMDb nm0541707
Cambiar los datos en Wikidata

Datos biográficosEditar

Nació'l 20 de payares de 1924 en Varsovia, Polonia, dientro d'una familia xudía culta d'orixe lituanu, morrió nel 2010. Foi introducíu al mundu de les matemátiques dende pequeñu gracies a los sos dos tíos. Cuando la so familia emigra a Francia en 1936, el so tíu Szolem Mandelbrot, profesor de matemátiques nel Collège de France y socesor de Hadamard nesti puestu, toma la responsabilidá de la so educación. Dempués de realizar los sos estudios na Universidá de Lyon ingresó a la École polytechnique, a temprana edá, en 1944, so la direición de Paul Lévy, quien tamién-y influyó fuertemente. Doctorar en matemátiques pola Universidá de París nel añu 1952. Darréu foise al MIT y depués al Institutu d'Estudios Avanzaos de Princeton, onde foi'l postreru estudiante de postdoctorado al cargu de John von Neumann. Dempués de diverses estancies en Xinebra y París acabó trabayando en IBM Research.

En 1967 publicó en Science «¿Cuántu mide la mariña de Gran Bretaña?», onde s'esponen les sos idees tempranes sobre los fractales.

Foi profesor d'economía na Universidá Harvard, d'inxeniería na Yale, de fisioloxía nel Colexu Albert Einstein de Medicina, y de matemátiques en París y Xinebra. Dende 1958 trabayó en IBM nel Centru de Investigación Thomas B. Watson en Nueva York.

Llogros científicosEditar

Foi'l principal creador de la Xeometría Fractal, al referise al impautu d'esta disciplina na concepción ya interpretación de los oxetos que s'atopen na naturaleza. En 1982 publicó'l so llibru Fractal Geometry of Nature, nel qu'esplicaba les sos investigaciones nesti campu. La xeometría fractal estremar por un aproximamientu más astractu a la dimensión de la que caracteriza a la xeometría convencional.

El profesor Mandelbrot interesar por cuestiones que nunca antes esmolecieren a los científicos, como'l patrones polos que se rixen la rugosidad o los resquiebros y quebres na naturaleza.

Mandelbrot sostuvo que los fractales, en munchos aspeutos, son más naturales, y por tanto meyor entendíos intuitivamente pol home, que los oxetos basaos na xeometría euclidiana, que fueron anidiaos artificialmente.

Les nubes nun son esferes, los montes nun son conos, les costes nun son círculos, y les corteces de los árboles nun son llises, nin los rescamplos viaxen nuna llinia recta.

Mandelbrot, del so llibru Introduction to The Fractal Geometry of Nature

DiscutiniosEditar

Mandelbrot indicó la sobrevaloración de les matemátiques basaes n'analís alxebraicu dende'l sieglu XIX y dio igual importancia a la xeometría y al analís matemáticu visual, analís pal qu'él taba especialmente dotáu, sobre la que caltuvo que se fixeron llogros igual o más importantes como los de los antiguos griegos o Leonardo. Esta visión pocu ortodoxa costó-y dures crítiques per parte de los matemáticos más 'puros', especialmente al entamu de la so carrera.

Honores y premiosEditar

En 1985 recibió'l premiu "Barnard Medal for Meritorious Service to Science". Nos años siguientes recibió la "Franklin Medal". En 1987 foi galardonáu col premiu "Alexander von Humboldt"; tamién recibió la "Medaya Steindal" en 1988 y munchos otros premios, incluyendo la "Medaya Nevada" en 1991.

Conxuntu de MandelbrotEditar

El conxuntu de Mandelbrot ye un conxuntu matemáticu de puntos nel planu complexu, que'l so cantu forma un fractal. Esti conxuntu defínese asina, nel planu complexu:

ra. A partir de c, constrúyese una socesión por inducción:

 

Si esta socesión queda acutada, entós dizse que c pertenez al conxuntu de Mandelbrot, y si non, queda escluyíu del mesmu.

ReferenciesEditar

  1. Jascha Hoffman (16 d'ochobre de 2010). «Benoit Mandelbrot, Mathematician, Dies at 85» (inglés). The New York Times. Consultáu'l 16 d'ochobre de 2010. «Benoit B. Mandelbrot, a maverick mathematician who developed an innovative theory of roughness and applied it to physics, biology, finance and many other fields, died on Thursday in Cambridge, Mass. He was 85.»

Ver tamiénEditar

Enllaces esternosEditar