Abrir el menú principal

Cambios

m
Iguo testu: -"namá" +"namái"
Quiciabes la contribución más significativa de Russell a la filosofía del llinguaxe ye'l so [[teoría de les descripciones]], presentada nel so ensayu ''[[Sobre la denotación|On Denoting]]'', publicáu per primer vegada en 1905 nel journal de filosofía Mind, que el matemáticu y filósofu [[Frank P. Ramsey]] describió como "un paradigma de filosofía". La teoría ye de normal ilustrada utilizando la frase "L'actual rei de Francia", como en "L'actual rei de Francia ye calvu". ¿Sobre qué oxetu trata esta proposición, yá que nun esiste na actualidá un rei de Francia? El mesmu problema surdiría si hubiera dos reis de Francia na actualidá: ¿a cuál d'ellos referir ''El'' rei de Francia?
 
[[Alexius Meinong]] suxuriera que tenemos d'asumir la esistencia d'un reinu de "entidaes non-esistentes" que podamos suponer sobre les que tamos refiriendo cuando usamos espresiones como ésa; pero esto sería una [[teoría]] estraña, por dicilo siquier. [[Gottlob Frege|Frege]], emplegando la so distinción ente sentíu y referencia, suxurió que tales frases, anque significatives, nun yeren nin verdaderes nin falses. Pero ''delles'' d'eses proposiciones, tales como "''Si'' l'actual rei de Francia ye calvu, ''entós'' l'actual rei de Francia nun tien pelo na so cabeza", nun paez namánamái verdadera nel so valor sinón n'efeutu obviamente verdadera.
 
=== Leech ===
En tola temática sobre filosofía del llinguaxe, especialmente sobre la semántica, la palabra ''fonetismo'' nun apaez per parte dalguna, siendo este un fenómenu trascendental del llinguaxe ordinariu, un fechu que se produció na antigua [[Sumeria]]. Consistió na identificación de los llinguaxes escrito y falao coles idees representaes: l'escritu da-y consistencia y facilita l'analís, ente que'l faláu da-y dinamismu, lo que facilita la so síntesis.
 
El problema no que se refier a la semántica ta nel dinamismu de les pallabres, reflexaes nel [[cambéu léxicu]]: una palabra puede tener munchos significaos, inclusive escluyentes dacuando. Doblar un periódicu ye amenorgar la so superficie a la metá, ente que doblar un apueste ye multiplicala por dos. NamáNamái ye un exemplu. ¿Cómo ye posible que podamos entender con un llinguaxe asina? Gracies al [[pragmática|conocencia pragmática]] y al sentíu que solemos tener los falantes. Sicasí esto hai qu'esplicalo de dalguna manera. Pensemos nun chiste en qu'una palabra dicir nun contestu en que significa una cosa y de siguío ufiértase otru contestu en que significa otra que rebota contra la primera, que ye lo que provoca la risa. ¿Por qué esto pue ser asina? Por daqué que fai más de sieglu y mediu reparó un filósofu español güei dafechu escaecíu, [[Jaime Balmes]]: que nós nun identificamos el conteníu d'un términu nel momentu mesmu d'oyelo, sinón tiempu dempués. Esto fai que'l ser humanu pueda ser autónomu nel momentu d'entender, cosa que nun-y asocede a la máquina, qu'identifica de manera instantánea, lo que la fai automática. Entós el desaxuste temporal ente'l momentu d'oyer un términu y el d'identificar el conceutu correspondiente ye lo que fai que podamos faer col dinamismu del llinguaxe ordinariu. Y claro, esto foi posible desque se produció'l fonetismo, pos el llinguaxe faláu introdució'l tiempu, que ye nel que se produz el dinamismu y nel que puede entendese cada términu con más d'un significáu.
 
== Concepciones del llinguaxe ==
Gottlob Frege, Un lóxicu, fixo delles contribuciones a la filosofía d'influencia de la llingua. Les investigaciones sobre cómo'l llinguaxe interactúa col mundu son llamaos les teoríes de referencia de Gottlob Frege, yera un defensor de la teoría de referencia mediada. Frege estremó'l conteníu semántico de cada espresión, incluyíes les condenes, en dos componentes: Sinn (xeneralmente traducíu como "sentíu") y Bedeutung (traducíu como "significáu", "denotación", "nominatum" y "de referencia", ente otros). El sentíu d'una oración ye'l pensamientu qu'espresa. Tal pensamientu ye astractu, universal y oxetiva. El sentíu de cualesquier sub-espresión proposicional consiste na so contribución a la idea de que la so sentencia ye incrustación espresa. Los sentíos de referencia y determinar tamién les formes de presentación de los oxetos a que se refieren les espresiones. Los referentes son los oxetos nel mundu que les pallabres escueyen. Poro, los referentes de "la estrella de la tarde" y "la estrella de la mañana" son los mesmos, el planeta Venus. Pero son dos maneres distintos de presentar el mesmu oxetu y polo tanto tienen dos sentíos distintos. Los sentíos de les sentencies son pensamientos, ente que los sos referentes son los valores de verdá (verdaderu o falsu). Los referentes de les oraciones enllastraes n'actitú proposicional adscripciones y otros contestos opacos son los sos sentíos habituales.
 
John Stuart Mill propón un analís distintu de la relación ente'l significáu y referencia. Pa él, anque hai dos elementos a considerar pa la mayoría de los términos d'una llingua (connotación y denotación), Nomes propios, como Bill Clinton, Bismarck o John Hodgman namánamái tienen una denotación. Poro, vista de Mill ye lo qu'agora se llama referencia directa teoría.
 
Bertrand Russell, Nos sos escritos posteriores, y por razones rellacionaes cola so conocencia de la teoría d'en epistemoloxía, Sostuvo que les espresiones referenciales son namánamái directamente, lo qu'él llapada, "lóxicamente los nomes propios". Lóxicamente, los nomes propios términos tales como I, agora, equí y otros deícticos. Consideraba que los nomes propios del tipu descritu enantes como "embrivíu descripciones definíes". Polo tanto Barack H. Obama puede ser una abreviatura de "l'actual Presidente de los Estaos Xuníos y l'home de Michelle Obama". Descripciones definíes son espresiones que denotan (vease El Designando), que son analizaos por Russell en construcciones lóxiques existencialmente cuantificados. Estes frases denotan nel sentíu de qu'hai un oxetu que satisfai la descripción. Sicasí, estos oxetos nun se consideren significativos por sigo mesmos, pero namánamái tienen sentíu na proposición espresaes poles oraciones de los que formen parte. Poro, nun son directamente referencial de la mesma manera como los nomes lóxicamente propios, pa Russell.
 
Por causa de Frege, cualquier espresión que fai referencia tien un sentíu, según un referente. Esa "referencia mediada" puntu de vista tien delles ventayes teóriques sobre la vista de Mili. Por casu, los nomes co-referencial, como Samuel Clemens y Mark Twain, Causen problemes pa llograr una vista directa de referencia, porque ye posible que daquién escuche "Mark Twain ye Samuel Clemens", y va sosprendese - poro, el so conteníu cognitivo paez distintu. Puntos de vista de Mill tamién en problemes al tratar con nomes ensin porteadores. La frase "Pegasu ye'l caballu aláu de la mitoloxía griega" paez ser perfectamente útil, nin siquier ciertu, sentencia. Pero, según la opinión de Mill, "Pegasus" nun tien sentíu porque nun tien referente. Poro, siguiendo'l principiu de composicionalidad, la frase en sí nun ye nin verdadera nin falsa y nun tien sentíu. Delles otres dificultaes tamién se repararon na lliteratura.
Nel senu de la [[filosofía|filosofía continental]] la filosofía del llinguaxe nun ye estudiada, como sí asocede dientro de la [[filosofía analítica]], como una disciplina independiente. Sicasí, les reflexones en redol al llinguaxe son fundamentales n'ensame de cañes filosófiques tradicionalmente etiquetaes como pertenecientes a la [[filosofía continental]], por casu, la [[semiótica]], la [[Fenomenoloxía (filosofía)|fenomenoloxía]], la [[ontoloxía]], el [[Heidegger|heideggerianismo]], la [[hermenéutica]], la [[deconstrucción]], el [[Estructuralismu (llingüística)|estructuralismu]], el [[esistencialismu]] o la [[teoría crítica]] de la [[Escuela de Frankfurt]]. En casi toes estes disciplines la idea de llinguaxe ye unviada al conceutu de [[logos]] desenvueltu na filosofía griega antigua entendida como discursu o dialéctica. El llinguaxe y los conceutos son reparaos como formando parte de la hestoria cultural. Los ancestros denominen al llinguaxe como parte fundamental d'una vida llargo y provechoso. Anguaño siguimos teniendo esa mesma concepción.
 
Nel campu de la [[hermenéutica]], esto ye, la teoría de la interpretación polo xeneral, les reflexones en redol al llinguaxe xugaron un papel fundamental nel senu de la [[filosofía continental]] a lo llargo de too el [[sieglu XX]]sobremanera dientro de la llinia de reflexón empecipiada por [[Martin Heidegger]] cola so propuesta de xiru ontolóxicu de la comprensión. [[Martin Heidegger]] combinó la [[Fenomenoloxía trascendental|fenomenoloxía]] desenvuelta pol so maestru [[Edmund Husserl]], la hermenéutica de [[Wilhelm Dilthey]] y gran cantidá de conceutos heredaos de la filosofía de [[Aristóteles]] pa desenvolver la so concepción particular del llinguaxe. [[Heidegger]] consideraba que'l llinguaxe anguaño ta cosificado pol sobreuso de los conceutos más fundamentales y, por ello, estos conceutos yá nun son aptos pa entamar l'estudiu en fondura del [[Ser]]. Por casu, la mesma palabra [[ser]] cargóse con ensame d'acepciones que la faen desaparente pa la espresión. Ye por ello que Heidegger se vale de la ductibilidad del so idioma maternu, nel qu'escribió toles sos obres, el [[Idioma alemán|alemán]] pa crear nueves pallabres que nun tuvieren cosificadas pol so usu que fueron emplegaes nel desenvolvimientu de la so filosofía. Nesti trabayu de reinvención llingüística [[Heidegger]] arrenunció a conceutos fundamentales de la tradición filosófiques como, por casu, [[conciencia]], [[ego]], [[Naturaleza humana|humanidá]], [[naturaleza]]. Dientro de los conceutos más importantes xeneraos por Heidegger atópense'l de [[Ser-en-el mundu]] ''In-der-Welt-Sein'', ''Seyn'' o ''Exsistencia'' (conforme coles traducciones habituales). Na so célebre obra [[El ser y el tiempu]] (''Sein und Zeit'', tamién traducida como ''Ser y tiempu'', prescindiendo de los artículos) Heidegger constrúi les sos filosofía del llinguaxe en redol al conceutu fundante de ''Ser-en-el mundu'', tal filosofía centrar na fala, esto ye, nel empléu que se realiza del llinguaxe de forma cotidiana. Heidegger considera que la escritura nun ye más qu'un suplementu de la fala (nesto sigue la considerancia [[Platón|platónica]] contenida nel [[Fedro]]), esto debe a que'l llector constrúi la so propiu fala interna mientres llee. La característica fundamental del llinguaxe ye qu'ésti ye anterior a la fala, cuando somos refundiaos al mundu'l llinguaxe yá ta ende, colos sos significaos culturalmente establecíos. Por cuenta de esti sucesu Heidegger puede falar d'una cierta precomprensión del mundu contenida, a priori, nel llinguaxe. Sicasí, esta precomprensión namánamái remanez una vegada nomóse la cosa o ''articuláu'l so intelegibilidad''.
 
El filósofu alemán, y discípulu de [[Martin Heidegger]], [[Gadamer|Hans Georg Gadamer]] popularizó estes idees na so obra [[Verdá y métodu]] (''Wahrheit und Methode'', 1960) na que proponía una ontoloxía hermenéutica completa. Nesta obra Gadamer considera que'l llinguaxe ye "la esencia del ser humanu" y que como tal ye'l mediu al traviés del cual ye posible que la comprensión tenga llugar nel ser humanu, ye más, tou lo que puede ser entendíu ye llinguaxe. Pa Gadamer el mundu ye constituyíu lingüísticamente y nun puede esistir namás allá del llinguaxe.