Diferencies ente revisiones de «Cambéu climáticu»

m
Iguo testu: -"períodu" +"periodu"
m (Bot: Troquéu automáticu de testu (-mariñes +costes))
m (Iguo testu: -"períodu" +"periodu")
 
==== Variaciones orbitales ====
Magar la [[lluminosidá]] solar caltiense práuticamente constante a lo llargo de millones d'años, nun asocede lo mesmo cola [[órbita]] terrestre. Esta bazcuya dacuando, faciendo que la cantidá media de radiación que recibe cada hemisferiu fluctúe a lo llargo del tiempu, y estes variaciones provoquen les pulsaciones glaciares a manera de branos ya iviernos de llargu períoduperiodu. Son los llamaos periodos glaciares y interglaciares. Hai #tres factores que contribúin a modificar les característiques orbitales faciendo que'l solazu mediu n'unu y otru [[hemisferiu]] varie anque nun lo faiga'l fluxu de radiación global. #Tratar de la precesión de los equinoccios, la [[Escentricidá (matemática)|escentricidá]] orbital y l'oblicuidá de la órbita o enclín de la exa terrestre.{{VT|Órbita}}
 
==== Impactos de meteoritos ====
En rares ocasiones asoceden acontecimientos de tipu catastróficu que camuden la cara de la Tierra pa siempres. El postreru de tales acontecimientos catastróficos asocedió fai 65 millones d'años. #Tratar de los impactos de meteoritos de gran tamañu. Ye induldable que tales fenómenos pueden provocar un efeutu devastador sobre'l clima al lliberar grandes cantidaes de CO2, polvu y cenices a l'atmósfera por cuenta de la quema de grandes estensiones montiegues. De la mesma manera, tales sucesos podríen intensificar l'actividá volcánica en ciertes rexones. Nel sucesu de Chicxulub (en [[Península de Yucatán|Yucatán]], Méxicu) hai quien rellaciona'l períoduperiodu de fuertes erupciones en volcanes de la [[India]] col fechu de qu'esti continente asítiese cerca de les antípodes del cráter d'impautu. Tres un impautu abondo poderosu l'atmósfera camudaría rápido, al igual que l'actividá xeolóxica del planeta y, inclusive, les sos característiques [[Órbita|orbitales]].
 
=== Influencies internes ===
 
=== Les glaciaciones del Pleistocenu ===
L'home modernu apaeció, probablemente, fai unos trés millones d'años. Dende fai unos dos millones, la Tierra sufrió glaciaciones nes que gran parte de [[Norteamérica]], [[Europa]] y el norte d'Asia quedaron cubiertes so grueses capes de xelu mientres munchos años. Depués rápido los xelos sumieron y dieron llugar a un períoduperiodu interglaciar nel cual vivimos. El procesu repite cada cien mil años aprosimao. La última dómina glaciar acabó fai unos quince mil #año y dio llugar a un cambéu fundamental nos vezos del home, que desenvolvió la conocencia necesaria p'adomar plantes ([[agricultura]]) y animales ([[ganadería]]) como'l perru. La meyora de les condiciones térmiques facilitó'l pasu del [[Paleolíticu]] al [[Neolíticu]] fai unos diez mil #año. Aquel día, l'home yá yera capaz de construyir pequenes aldegues dientro d'un marcu social bastante complexu.
 
Nun foi hasta [[1941]] que'l matemáticu y [[astrónomu]] [[Serbia|serbiu]] Milutin Milanković propunxo la teoría de que les variaciones orbitales de la [[Tierra]] causaron les glaciaciones del [[Pleistocenu]].
Les aurores boreales o les australes causaes pola actividá solar sumen o son rares.
 
Hubo 6 mínimos solares similares al de Maunder dende'l mínimu exipciu del [[Sieglu XIV e.C.|1300]] a. C. hasta'l postreru que ye'l de Maunder. Pero la so apaición ye bien irregular, con ralos de solu 180 años, hasta 1100 años, ente mínimos. Por permediu los periodos d'escasa actividá solar duren unos 115 años y #repitir aprosimao cada 600. Anguaño tamos nel Máximu Modernu qu'empezó en [[1780]] cuando vuelve remanecer el ciclu de 11 años. Un mínimu solar tien qu'asoceder como mui tarde nel [[Sieglu XXIX|2900]] y un nuevu períoduperiodu glaciar, que'l so ciclu ye d'unos cien mil #año, puede apaecer escontra l'añu 44 000, si les acciones del home nun lu torguen.
 
== El cambéu climáticu actual ==
El nivel del mar aumentó más de 120 m dende'l máximu de la última glaciación alredor de 20000 años tras. La mayor parte d'ello asocedió fai 7000 años. La temperatura global baxó dempués del Holocenu Climáticu, causando un descensu del nivel del mar de 70 cm (±10 cm ente'l [[Sieglu XXI e.C.|2000]] y el [[Sieglu VI e.C.|500]] a. [[Sieglu VI e.C.|C.]]
 
Dende'l [[Sieglu XI e.C.|1000]] a. C. hasta'l principiu del sieglu XIX, el nivel del mar yera casi constante, con solo pequenes fluctuaciones. Sicasí, el períoduperiodu templáu medieval puede causar cierta medría del nivel del mar: atopáronse pruebes nel océanu Pacíficu d'un aumentu d'aprosimao 90 cm sobre'l nivel actual nel añu [[1300]] d. C. (700 antes del presente).
 
Nun artículu publicáu en 2007, el climatólogo James Hansen ([[Cambio climático#CITAREFHansenSatoKharechay otros2007|Hansen]] [[Cambio climático#CITAREFHansenSatoKharechay otros2007|''et'']] al., 2007) afirmaba que'l xelu de los polos nun se funde d'una manera gradual y llineal sinón que bazcuya de secute d'un estáu a otru según los rexistros xeolóxicos. Ye esmolecedor que los pronósticos de GEI colos qu'el IPCC trabaya davezu (BAU GHG o ''business as avezáu greenhouse gases'' nes sos sigles n'inglés) puedan causar unos aumentos del nivel del mar considerables.