Diferencies ente revisiones de «Basílica de San Pedru»

m
Bot: Troquéu automáticu de testu (-Llión +Lleón)
m (Preferencies llingüístiques)
m (Bot: Troquéu automáticu de testu (-Llión +Lleón))
{{AP|Antigua Basílica de San Pedro}}
[[Archivu:Basilica di San Pietro 1450.jpg|thumb|Dibuxo realizáu por [[H.W. Brewer]] en [[1891]] del estáu de la basílica en [[1483]]-[[1506]].]]
La [[Antigua Basílica de San Pedro|antigua basílica]] foi construyida nel llugar onde s'atopaba la tumba de Pedro, non llueñe del [[circu de Ñerón]]. Les obres fueron ordenaes pol emperador [[Constantino I el Grande|Constantino]], por cuenta del papa [[Montés I]]; empezaron ente'l [[326]] y el [[330]], y remataron 30 años dempués. Ante l'altar mayor d'esta ilesia fueron coronaos munchos emperadores, como [[Carlomagno]], a quien el papa [[LliónLleón III (papa)|LliónLleón III]] impunxo la [[Corona Imperial (Sacru Imperiu Romanu Xermánicu)|corona imperial]] el [[Navidad|día de Navidá]] del añu [[800]].<ref name=met>{{cita publicación
| autor= Boorsch, Suzanne
| añu= Iviernu de 1982-1983
A finales del [[sieglu XV]], tres el periodu del [[papáu de Aviñón]], la basílica [[arte paleocristiano|paleocristiana]] atopábase abondo deteriorada y amenaciaba con derrumbar. El primer papa que consideró la reconstrucción o, siquier, faer cambeos radicales, foi [[Nicolás V]] en [[1452]]. Encargó'l trabayu nel antiguu edificiu a [[Leon Battista Alberti]] y [[Bernardo Rossellino]], que foi l'encargáu de diseñar los cambeos más importantes. Nel so proyeutu, Rossellino caltuvo'l cuerpu llonxitudinal de cinco [[Nave (arquiteutura)|naves]] cubiertes con techos abovedaos y anovó el [[transepto]] cola construcción d'un [[ábside]] más ampliu al qu'añedió un [[Coru (arquiteutura)|coru]]; esta nueva interseición ente'l [[Cruceru (arquiteutura)|cruceru]] y l'ábside cubrir con una [[bóveda]]. Esta configuración escurrida por Rossellino influyó nel posterior proyeutu de [[Donato d'Angelo Bramante|Bramante]]. Les obres atayáronse trés años dempués, a la muerte del papa, cuando los murios tan solo algamaben a llevantase un metro del suelu. Sicasí, el papa ordenó la baltadera del [[Coliséu de Roma]] y, nel momentu de la so muerte, 2&nbsp;522 carretaes de piedra fueren tresportaes pal so usu nel nuevu edificiu.
 
Cincuenta años dempués, en [[1505]], sol pontificáu de [[Julio II]], reiniciáronse les obres, cola idea de que'l nuevu edificiu fuera'l marcu fayadizu p'acoyer el so sepultura; el papa pretendía cola obra «engrandecerse a sigo mesmu na imaxinación popular».<ref>La tumba de Julio II quedó incompleta y finalmente foi construyida na [[San Pietro in Vincoli|Ilesia de San Pedro ad Vincola]].</ref> Pa ello celebró un concursu, esistiendo anguaño dellos de los diseños na [[Galería de los Uffizi]] en [[Florencia]]. El plan empecipiáu por Julio II siguió al traviés de los papaos de [[LliónLleón X]] (1513-1521), [[Adriano VI]] (1522-23), [[Clemente VII (papa)|Clemente VII]] (1523-1534), [[Paulo III]] (1534-1549), [[Julio III]] (1550-1555) , [[Marcelo II]] (1555), [[Paulo IV]] (1555-1559), [[Pío IV]] (1559-1565), [[San Pío V]] (1565-1572), [[Gregorio XIII]] (1572-1585), [[Sixto V]] (1585-1590), [[Urbanu VII]] (1590), [[Gregorio XIV]] (1590-1591), [[Inocencio IX]] (1591), [[Clemente VIII]] (1592-1605), [[LliónLleón XI]] (1605), [[Paulo V]] (1605-1621), [[Gregorio XV]] (1621-1623), [[Urbanu VIII]] (1623-1644) y de [[Inocencio X]] (1644-1655).
 
== Construcción ==
|autor= www.saintpetersbasilica.org
|idioma= inglés
}}{{cita|MICHAEL. ANGELUS. BONAROTUS. FLORENT. FACIEBAT|Inscripción.}}</ref> Avanzando pola nave atópense los monumentos funerarios de [[LliónLleón XII]] (núm.&nbsp;10),<ref>{{cita web
|url= http://www.saintpetersbasilica.org/Monuments/LeoXII/LeoXII.htm
|títulu= Monumentu a LliónLleón XII |fechaacceso=1
de xunu|añoacceso=2011
|autor= www.saintpetersbasilica.org
|idioma= inglés
|cita= Cuando'l Papa LliónLleón XII foi escoyíu trató de refugar el cargu alegando la so mala salú, díxo-y a los cardenales: «Tán escoyendo a un home muertu».
}}</ref> obra de [[Giuseppe de Fabris]], y la reina [[Cristina de Suecia]] (núm.&nbsp;11),<ref>{{cita web
|url= http://www.saintpetersbasilica.org/Monuments/ChristinaofSweden/ChristinaofSweden.htm
|autor= www.saintpetersbasilica.org
|idioma= inglés
}}</ref> La capiya ye ximielga a la Capiya del Santísimu Sacramentu, asitiada nel llau de la epístola, polo que presenta la mesma configuración. Na última pilastra enantes de pasar a la [[girola]] allúguense los monumentos a [[LliónLleón XI]] (núm.&nbsp;61),<ref>{{cita web
|url= http://www.saintpetersbasilica.org/Monuments/LeoXI/LeoXI.htm
|títulu= Monumentu a LliónLleón XI |fechaacceso=1
de xunu|añoacceso=2011
|autor= www.saintpetersbasilica.org
|idioma= inglés
|cita= Les roses tallaes nel zócalo contienen la inscripción «Sic florui», en referencia al fechu de que reinó namái 27 díes, en 1605. A los sos llaos tán dos alegoríes femenines: la entereza y l'arrogancia. La escena siguiente ye l'axuración del protestantismu fecha por Enrique IV de Francia cuando LliónLleón foi nunciu apostólicu, y la firma d'un tratáu de paz ente España y Francia.
}}</ref> obra de [[Alessandro Algardi]] en [[1644]], y a [[Inocencio XI]] (núm.&nbsp;60).<ref>{{cita web
|url= http://www.saintpetersbasilica.org/Monuments/InnocentXI/InnocentXI.htm
 
=== Girola ===
[[Archivu:Expulsão de átila.jpg|thumb|Relieve de [[LliónLleón I el Magno]] espulsando a [[Atila]].]]
La [[girola]] o deambulatorio ye l'espaciu qu'arrodia los cuatro pilastres que sostienen la cúpula y ye el corazón de la ilesia tal que la había diseñáu Miguel Ángel.
 
|autor= www.saintpetersbasilica.org
|idioma= inglés
|cita= La nuesa Señora del Perpetuu Socorru, que la so imaxe, pintura sobre madera, atopábase enantes nel Oratoriu de San LliónLleón na antigua Basílica y treslladóse equí en 1578.
}}</ref> onde s'atopen les reliquies de [[san Gregorio Nacianceno]]. Al llau ta l'Altar de [[Basilio el Grande|san Basilio]] (núm.&nbsp;24),<ref>{{cita web
|url= http://www.saintpetersbasilica.org/Altars/StBasil/StBasil.htm
|autor= www.saintpetersbasilica.org
|idioma= inglés
}}</ref> y a [[LliónLleón I el Magno]] (núm.&nbsp;45),<ref>{{cita web
|url= http://www.saintpetersbasilica.org/Altars/LeotheGreat/LeotheGreat.htm
|títulu= Altar de San LliónLleón el Grande |fechaacceso=1
de xunu|añoacceso=2011
|autor= www.saintpetersbasilica.org
 
=== Órganu ===
[[Archivu:Rome - Saint Peter's Basilica - Cavaillé-Coll Organ 1888.JPG|thumb|upright|Proyeutu d'órganu pa la basílica ufiertáu a [[LliónLleón XIII]] en 1888.]]
L'órganu de la basílica atopar ente la girola y el presbiteriu; foi construyíu por Tamburini en [[1962]]. Presenta dos cuerpos que s'alluguen nos brazos de la girola que parten del presbiteriu, respectivamente moteyaos, «Cornu Epistulae» y «Cornu Evangelii». Estos dos cuerpos corresponder con dos órganos construyíos a principios del [[sieglu XX]] por Vegezzi-Carlo Bossi y Walker. L'órganu del primer cuerpu entiende los rexistros del segundu y tercer tecláu, ente que al segundu cuerpu correspuende'l primera y cuartu tecláu. Los rexistros de pedal son partíos en dos partes como l'organista precise. Utilícense dos consoles de tresmisión eléctrica; una asítiase ente les butaques del coru cantor mientres les celebraciones nel interior, ente qu'otra allúgase na plaza pa les celebraciones del esterior. Fueron construyíes pol fabricante Mascioni en [[1999]].
 
|fechaacceso=30 de mayu |añoacceso=2011
 
|autor= artehistoria. Xunta de Castiella y LliónLleón
}}</ref><ref>{{cita web
|url= http://arte.observatorio.info/2007/12/baldaquino-de-la-basilica-de-san-pedro-bernini-1624-1633/
126 195

ediciones