Diferencies ente revisiones de «Estaos Pontificios»

m
Iguo testu: -"see" -"sede"
m (Iguo testu: -"a'l" -"a los")
m (Iguo testu: -"see" -"sede")
}}</ref>
 
La [[Italia meridional]] nunca formó parte de los Estaos Pontificios, pero sí tuvo suxeta a vasallaxe d'éstos mientres el periodu de [[Italia meridional|dominación normanda]]. En 1059, por aciu el concordatu de [[Melfi]], dimanado del concilio celebráu nesta ciudá, el papa [[Nicolás II (Papa)|Nicolás II]] otorgaba a [[Ricardu I de Capua|Ricardo de Aversa]] la invistidura del principáu de [[Capua]], y a [[Roberto Guiscardo]] la del ducáu de [[Apulia]] y de [[Calabria]], según, pa un futuru, del señoríu de [[Sicilia]]. Como contrapartida a la unción episcopal con que se vieron dignificaos, comprometíense éstos a emprestar vasallaxe al sumu pontífiz en tou momentu. Roberto Guiscardo amosóse imparable nos sos [[Conquista normanda d'Italia Meridional|conquistes]] y en pocos años ocupó toa Sicilia y tomando a los musulmanes [[Palermo]] y [[Mesina]], y a los bizantinos directamente [[Bari (ciudá)|Bari]] y [[Brindisi]], y so la so soberanía teórica [[República amalfitana|Amalfi]] y [[Principáu de Salerno|Salerno]]. Cuando en [[1080]] [[Gregorio VII]] precisó l'auxiliu militar del [[normandu]] dio-y el so apostólicu beneplácito a les conquistes en cuenta de una formal declaración de vasallaxe escontra la [[Santa SeeSede]] sobre tolos territorios ganaos.
 
Nes acabadures del pontificáu de [[Inocencio II]], escontra [[1143]], coincidiendo col movimientu reivindicativu municipal que s'estendía por toles ciudaes d'Italia, el [[Senáu romanu]] facer con bona parte del poder civil de los socesores del apóstol Pedro . El socesor de Inocencio, [[Lucio II]] intentó restablecer poles armes l'orde anterior y atacó el [[Capitoliu]] al mandu de un exércitu, pero'l Senáu -y infligió una severa derrota. [[Arnaldo de Brescia]] púnxose al mandu de la revolución popular y senatorial romana. Sol so lideralgu pidióse que'l papa depunxera tou poder temporal, y que él mesmu y el restu del cleru apurrieren les sos posesiones territoriales. Roma estremar de la obediencia civil al papa y declaróse nueva república. [[Federico I Barbarroja|Federico Barbarroja]] devolvió al papa [[Adriano IV]] el gobiernu de los Estaos Pontificios cuando, deseyando ser coronáu emperador en Roma de manos del pontífiz, entró en [[1155]] na ciudá con un potente exércitu y prindó y executó a Arnaldo de Brescia. Sicasí, foi'l mesmu Federico quien, n'ares d'una política expansionista qu'aspiraba al control de toa Italia, punxo años dempués a los socesores del apóstol Pedro en grave riesgu de perder les sos posesiones.
 
[[Inocencio III]] dio un impulsu decisivu al afitamientu y engrandecimiento de los Estaos Pontificios. Sometió definitivamente al estamentu municipal romanu y quitó de poderes al senáu de la urbe. Recuperó'l plenu dominiu d'aquellos territorios pertenecientes al [[patrimoniu de San Pedro]] que l'emperador apurriera a mandatarios xermánicos, espulsando a los usurpadores de la [[Romaña]], del marquesáu de Ancona, del [[ducáu de Spoleto]] y de les ciudaes de [[Garráis]] y de Sora. Pola fuercia de les armes precedida de la escomunión eclesiástica prindar de los territorios en pleitu que constituyeren les posesiones de la condesa [[Matilde de Toscana]] y que, presumiblemente, fueren mandaos como heriedu a la Santa SeeSede, pero que permanecíen en posesión de vasallos del emperador. D'esta forma llogró la reconocencia per parte de les ciudaes de [[Toscana]] de la so soberanía, y collo el norte d'Italia solmenaba'l dominiu xermánicu y cayía so la órbita de l'autoridá pontificia.
 
Arriendes d'ello, de resultes de la cruzada llevada a cabu contra los [[albigense]]s nel [[Mediudía]] francés, llograra de [[Raimundo VI de Tolosa]] la cesión de siete castillos na rexón de [[Provenza]], patrimoniu que s'incorporó al de la Ilesia y que depués, en [[1274]], sería trocáu por aciu alcuerdu ente [[Gregorio X]] y el rei [[Felipe III de Francia|Felipe III l'Atrevíu]] pol [[condáu de Venasque]], rexón qu'entiende les tierres que s'estienden ente'l [[Ródano]], el [[ríu Durance|Durance]] y el [[Monte Ventoux]].
Nos alboreceres del [[sieglu XVI]], el territoriu papal espandióse descomanadamente, sobremanera so los papes [[Alejandro VI]] y [[Julio II]]. El papa convertir n'unu de los gobernantes seculares más importantes d'Italia, participando na dinámica diplomática y guerrera con otros soberanos. Sicasí, na práutica, la mayor parte de los Estaos Pontificios, nominalmente controlaos pol papa, taben gobernaos por pequeñu príncipes territoriales que-y apostaben el control efectivu. Ello ye que a los papes llevólos tol sieglu XVI someter de forma directa tol Estáu.
 
La singularidá de [[Alejandro VI]] finca en que concebía la organización episcopal como una monarquía personalista y allampaba la formación d'un reinu centroitaliano desvenceyáu de la Santa SeeSede, que la so corona folgara sobre la cabeza de dalgún de los sos fíos. Con esi envís, decidió apoderar a los tiranos locales, vasallos nominales de Roma pero que gobernaben al so antoxu los sos respeutivos feudos. Col so fíu [[Juan de Borja y Cattanei]], [[duque de Gandía|II duque de Gandía]], a la cabeza de los exércitos pontificios fueron cayendo los castiellos de Cervetri, Anguillara, Isola y Trevignano, acciones poles que-y nomó duque de Benevento y señor de Terracina y Pontecorvo. Cuando Juan morrió asesináu, el papa encamentó la capitanía de los sos exércitos a otru de los sos fíos: [[César Borgia]]. Cola ayuda militar francesa, César tomaba en [[1499]] les ciudaes de [[Imola]] y [[Forlì]] gobernaes por [[Catalina Sforza]], y depués la de [[Cesena]]. Más tarde apoderóse de Rímini, enseñoriada por Pandolfo Malatesta y de Faenza, de [[Piombino]] y el so amiesta [[Isla de Elba]], de Urbino, Camarín, Città di Castello, [[Perusa]] y Fermo, y por fin de Senigallia. De too ello pasaba a ser dueñu'l fíu del socesor del apóstol Pedro a quien ésti nomara soberanu de la Romaña, [[Marques]] y [[Avesida (Italia)|Avesida]].
 
L'enfotu del papa [[Julio II]] ([[1503]]-[[1513]]) consistió en devolver a la Ilesia les posesiones de que los [[Casa de Borja|de Borja o Borgia]] habíense apropiáu. En dellos casos consiguir con facilidá; n'otros, pola fuercia de les armes. [[Perusa]] y [[Bolonia]] quedaron reintegradas nos Estaos Pontificios d'esta manera en [[1506]]. [[Venecia]] amenaciaba con competir cola [[Santa SeeSede]] pol dominiu d'Italia; p'atayar esti peligru, Julio II formó la [[Lliga de Cambrai]] cola intervención de [[Francia]], [[España]], el Sacru Imperiu, [[Hungría]], [[Casa de Saboya|Saboya]], [[Florencia]] y [[Mantua]]. Venecia nun pudo oponer resistencia a tan potente enemigu y resultó ganada na [[batalla de Agnadello]] en [[1509]], dexando al papa ensin rival. Cola ayuda d'[[España]] trató depués de desentemangase de la presencia en suelu italianu de los franceses, dueños de [[Xénova]] y [[Milán]]. Consiguir tres dura llucha, pero lo que nunca llograría ye lliberar a Italia del dominiu español que perduraría intensa y prolongadamente, cuantimás mientres los reinaos de [[Carlos I d'España|Carlos I]] y [[Felipe II d'España|Felipe II]], anque éstos nunca amontaron les sos posesiones a cuenta de los Estaos Pontificios. Otra manera, Felipe II, magar contra los sos deseos, nun torgar que'l papa [[Clemente VIII]] anexionase a los bienes de la Ilesia la ciudá de [[Ferrara]] en [[1597]].
 
=== Movimientos revolucionarios ===
El condáu Venesino y [[Aviñón]] pertenecíen a los Estaos Pontificios, formando un enclave en suelu francés. Estes posesiones fueron confiscadas mientres la [[Revolución francesa]], siendo papa [[Pío VI]] ([[1775]]-[[1799]]).
 
La invasión napoleónica d'Italia en [[1797]] nun se detuvo ante les puertes de Roma: un añu dempués les tropes franceses entraben na ciudá. Xuníos a los franceses, los revolucionarios italianos esixeron del papa l'arrenunciu a la so soberanía temporal. El [[7 de marzu]] de [[1798]] declaróse la [[República Romana (1798-1799)|República Romana]] y el papa foi prindáu y deportáu a Francia. [[Napoleón Bonaparte]] quixo regularizar les relaciones cola Ilesia, lo que quedó afiguráu nel [[Concordatu de 1801|Concordatu que Francia y la Santa SeeSede]] roblaron en [[1801]]. El papa ser entós [[Pío VII]]– tornó a Roma, d'onde retornó a [[París]] pa coronar emperador a Napoleón en [[1804]]. Pero llueu'l papa supunxo una estobisa nos planes del emperador, quien en [[1809]] apoderar de los Estaos Pontificios, incorporar al [[Primer Imperiu francés|Imperiu francés]] y retuvo a Pío VII como prisioneru en [[Savona]]. Tres les derrotes de Napoleón, el papa pudo retomar les sos posesiones en [[1814]]; nel [[Congresu de Viena]] de [[1815]], reconocióse la pervivencia de los Estaos Pontificios dientro del nuevu orde européu, anque con una llixera amenorga territorial que foi parar a poder del [[Imperiu austriacu]].
 
[[Archivu:Flag of the Papal States (1808-1870).svg |150px|thumb|left|Bandera de los Estaos Pontificios (1808-1870)]]