Diferencies ente revisiones de «Pueblu godu»

m
Iguo testu: -"extinción" -"estinción"
m (Bot: Troquéu automáticu de testu (-Plinio el Viejo +Pliniu'l Vieyu))
m (Iguo testu: -"extinción" -"estinción")
El '''pueblu godu''' foi un [[pueblu xermánicu]] oriental, dos de que les sos cañes, los [[visigodos]] y los [[ostrogodos]], tuvieron un importante papel na [[cayida del Imperiu romanu d'Occidente]] y l'emerxencia de la [[Edá Media|Europa medieval]]. Los godos apoderaron una vasta zona,<ref name="EBOstrogoth">{{cite web |url= http://global.britannica.com/EBchecked/topic/434454/Ostrogoth |title= Ostrogoth |last1= |first1= |last2= |first2= |website= [[Encyclopædia Britannica Online]] |publisher= [[Encyclopædia Britannica, Inc.]] |accessdate= 16 de xineru de 2015}}</ref> que nel so momentu cume, sol [[Realeza xermánica|rei xermánicu]] [[Hermanarico]] y el so subrey [[Atanarico]] posiblemente estendióse dende'l [[Danubiu]] al [[Ríu Don|Don]], y dende el [[mar Negru]] hasta'l [[mar Bálticu|Bálticu]].<ref>{{cite book|last1=Waldman|first1=Carl|last2=Mason|first2=Catherine|title=Encyclopedia of European peoples|date=2006|publisher=Facts On File|location=Nueva York|isbn=978-0816049646|page=575}}</ref>
 
Los godos falaben el [[Llingua gótica|góticu]], anguaño extintaestinguida pero faláu en partes de [[Crimea]] hasta'l sieglu {{SIEGLU|XVIII}}<ref>Waldman, Carl; Mason, Catherine (2006). Encyclopedia of European peoples. New York: Facts On File. p. 575</ref> polos [[godos de Crimea]], la comunidá gótica menos poderosa, más desconocida y, casi paradójicamente, la que más tiempu perduró.
 
==Etimoloxía==
El [[idioma góticu]] ye una de les [[llingües xermániques]] más tempranamente documentada, nel sieglu IV, faciendo d'él un idioma d'interés en [[llingüística comparada]]. Atopáronse escritos de lleendes populares de la [[Edá Media]] y, inclusive, dellos estudiosos atoparon evidencia de que se faló hasta'l [[sieglu XVI]], cuando s'escastó definitivamente, cola desparición del [[góticu de Crimea]].
 
El [[idioma góticu]] ye una [[llingües xermániques|llingua xermánica]] extintaestinguida, que, cola llingua de los [[burgundios]], [[vándalos]], [[hérulos]] y rugenos, constituyía'l [[llingües xermániques orientales|grupu xermánicu oriental]]. Del restu d'estes llingües nun se conoz más, si ye que se conoz daqué, que dellos nomes propios y dellos sustantivos, o pallabres tomaes emprestaes d'otros idiomes. El góticu conozse primariamente pol [[Codex Argenteus]], una traducción de la Biblia. Caltiénense fragmentos de la traducción de la [[Biblia]], efectuada por [[Ulfilas]], que convirtió y evanxelizó a los godos. Estos, asitiaos de primeres al norte del [[Danubiu]], fueron conducíos pol mentáu obispu nel añu [[348]] al otru llau del ríu, cerca de [[Nicópolis]], por que pudieren escapar de les persecuciones anticristianas decretaes por [[Atanarico]].
 
La obra de Ulfilas foi de gran importancia. Non yá yera gran conocedor de la so propia llingua, sinón tamién del [[llatín]] y [[idioma griegu|griegu]]. Ver na necesidá de treslladar los conceutos, los fechos culturales y los oxetos de la civilización grecorromana a una llingua alloñada de too ello, por cuenta de les característiques culturales del pueblu que lu falaba y carente tamién, si sálvense les inscripciones [[runes|rúniques]] xermániques, de cualquier tradición lliteraria. Poro, Ulfilas tuvo que crear de primeres un [[alfabetu]] proveniente del griegu, pero con traces llatines y rúnicos, y solucionar de siguío los complicaos problemes rellacionaos cola [[semántica]]. Entá cola llimitación de tratase d'una llingua d'una sola persona y resultancia d'una traducción, ye la primera [[llingua xermánica]] documentada. Amás la llingua gótica tien ciertos trazos de caltenimientu ausente o en víes de desapaición n'otres llingües xermániques- qu'asitien a esti idioma históricu abondo cerca d'aquella astracción científica que constitúi'l xermánicu común.
 
L'idioma taba en cayente a mediaos del sieglu VI, por cuenta de la victoria militar de los [[francos]], la eliminación de los godos n'Italia, y l'aislamientu xeográficu. N'España l'idioma perdió la so última función, probablemente yá en cayente, como idioma eclesiásticu cuando los visigodos convertir al catolicismu en 589.<ref name="Pohl119-21">{{cite book|title=Strategies of Distinction: Construction of Ethnic Communities, 300–800 (Transformation of the Roman World|first=Walter|last=Pohl|isbn=90-04-10846-7|pages=119–21}}.</ref> Agora ye un [[idioma extintoestinguíu]].
 
[[Archivu:Masłomęcz grave 01.jpg|thumb|250px|Reconstrucción d'una tumba gótica de [[Masłomęcz]] nel [[Muséu de Lublín]].]]