Diferencies ente revisiones de «Sexu»

2 bytes desaniciaos ,  hai 6 meses
m
apostrofación
m (Bot: Troquéu automáticu de testu (-seres humanos +seres humanos))
m (apostrofación)
== Evolución ==
{{AP|Evolución del sexu}}
Considérase que la reproducción sexual apaeció per primer vegada alredor de fai {{ma|1000}}, evolucionaron dientro d'ancestros de d'[[eucariotes]] unicelulares.<ref name=age_sex/> La razón de la evolución inicial de sexu, (y les razones) poles que sobrevivió hasta'l presente, son inda materia d'alderique. Dalgunes de les teoríes plausibles inclúin: que'l sexu crea la [[Variabilidá xenética|variación]] de la descendencia, el sexu ayuda a la [[Evolución biolóxica|espardimientu de carauterístiques ventaxoses]], y que'l sexu ayuda a la eliminación de los [[Adaptación biolóxica|traces desfavorables]]; procesu qu'asocede por aciu la [[selección sexual]].
 
La reproducción sexual ye un procesu específicu de les [[eucariotes]], organismos que les sos célules contienen un [[Nucleu celular|nucleu]] y [[mitocondria|mitocondries]]. Amás de los animales, les plantes y los fungos, otros eucariotes (por casu, el parásitu de la [[malaria]]) tamién participen na reproducción sexual. Delles bacteries utilicen la [[Conxugación bacteriana|conxugación]], que ye una tresferencia de material xenético ente les célules, y anque nun ye lo mesmo que la reproducción sexual, traduzse tamién nel amiestu de les traces xenétiques.
{{AP|Reproducción sexual}}
[[Archivu:Círculo sexual.svg|thumb|Ciclu de vida de la reproducción sexual al traviés d'etapes d'organismos [[haploide]]s y [[diploide]]s.]]
La reproducción sexual ye un procesu onde los organismos formen la descendencia, que combina les carauterístiques xenétiques de dambos padres. El material xenético, arrexuntáu nos cromosomes, ye tresmitíu d'una xeneración a la siguiente nesti procesu. Cada célula de la descendencia tien 2n cromosomes, de los cualos la metá (n) vienen de la madre y l'otra metá del padre (n).<ref name=Alberts_et_al/> Los organismos con un númberu de cromosomes doble (2n) denominar "[[diploide]]s". Los gametos xenerar nun procesu denomináu [[meiosis]], nel cual les célules madre estrémense produciendo célules [[haploide|haploides]] con namái un xuegu de cromosomes (n).<ref name=Alberts_et_al(V._20)/> La meiosis implica tamién una etapa inicial de d'[[entrecruzamiento cromosómico]], en que los cromosomes intercambien una parte de la so información xenética. El [[entrecruzamiento cromosómico|cruzamientu]] y la fertilización (la recombinación de los conxuntos de cromosomes pa faer una nueva célula diploide) dan como resultáu'l nuevu organismu que contién un material xenético que vien de una seleición aleatoria del material xenético de los padres.
 
En munchos organismos la etapa haploide amenorgóse a namái la producción de [[gametu|gametos]] especializaos en recombinarse y formar un nuevu organismu diploide, n'otros, los gametos son capaces d'esperimentar la [[Mitosis|división celular]] pa producir organismos [[multicelular]]es haploides. Sía que non, los gametos pueden ser externamente similares, sobremanera nel tamañu ([[isogamia]]), o puede haber [[Evolución biolóxica|evolucionáu]] una asimetría de tal manera que los gametos son distintos en tamañu y otros aspeutos ([[heterogamia]]).<ref name=Gilbert_(2000)/> Por convención, el gametu más grande (llamáu [[óvulu]]) considérase femenín, ente que'l más pequeñu (llamáu [[espermatozoide]]) se considerada masculín. Un individuu que produz gametos grandes ye de sexu femenino, y el que produz pequeños gametos ye de sexu masculino. Al individuu que produz los dos tipos de gametos denominar [[hermafrodita]]; en dellos casos, como les plantes, los hermafroditas son capaces d'autu-fertilizase y producir descendencia ensin la intervención d'un segundu organismu. Sicasí tamién ye frecuente que los organismos hermafrodites crucien ente sí los gametos<ref name=Alberts_et_al(V._21)/>