Diferencies ente revisiones de «Monte Santa Helena»

m
preferencies llingüístiques: locales => llocales
m (+{{control d'autoridaes}})
m (preferencies llingüístiques: locales => llocales)
[[Ficheru:MSH80 eruption mount st helens 05-18-80.jpg|thumb|250px|[[Erupción del Monte Santa Helena en 1980|Erupción del volcán Monte Santa Helena, el 18 de mayu de 1980]].]]
 
El '''monte Santa Helena'''<ref>https://books.google.es/books?id=EiehuWAfjxoC&pg=PA13&dq=monte+santa+helena&hl=es&ei=suWYTaKWFsOSOvWf7LAH&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=8&vei=0CEoQ6AEwBzgU#v=onepage&q=monte%20santa%20helena&f=false</ref> (n'[[idioma inglés|inglés]] ''Mount St. Helens'') ye un [[estratovolcán]] activu allugáu nel [[condáu de Skamania]], nel estáu de [[Washington (estáu)|Washington]], na rexón del Pacíficu Noroccidental d'[[Estaos Xuníos]]. Agora tien namái 2550 m d'altitú sobre'l nivel del mar (la erupción de 1980 restó-y altor), y ta allugáu a 154 km al sur de [[Seattle]] y a 85 km al noroeste de [[Portland]], [[Oregón]]. El monte ye parte de la Cascade Range y primeramente conocíase como '''Louwala-Clough''' que significa "monte de fueu o fumientu" na llingua de los nativos localesllocales, la tribu Klickitat. Recibió'l so actual nome del diplomáticu británicu Alleyne Fitzherbert, 1ᵉʳ Barón de St Helens, quien yera amigu de [[George Vancouver]], un esplorador que realizó un sondéu del área a finales del sieglu XVIII. Esti volcán ye bien conocíu poles sos esplosión de cenices y fluxos piroclásticos.
 
Ye bien reconocíu pola [[Erupción del Monte Santa Helena en 1980|catastrófica erupción]] del [[18 de mayu]] de [[1980]]. Esa erupción volcánica foi la más mortífera y económicamente destructora na hestoria de los EE.&nbsp;UU. La magnitú d'esta poderosa erupción foi de 5 na escala IEV.
A finales de la seronda o empiezos del iviernu de 1842, pobladores y misioneros vieron la llamada "Gran Erupción". Reportáronse grandes nubes de cenices pa esta pequeña esplosión en volume a la que-y siguieron esplosión nidies demientres 15 años. Toes estes erupciones fueron probablemente esplosiones freátiques. El reverendu Josiah Parrish en Champoeg, Oregón guardó una erupción del monte Santa Helena'l 22 de payares, [[1842]]. Les cenices d'esta erupción pudieron llegar hasta The Dalles, Oregón, 80 km al sudeste del volcán.
 
Antes de la erupción de 1980, Harry Truman, de 84 años y dueñu d'una posada, y que viviera cerca del monte más de 50 años, fíxose famosu nel país cuando decidió que nun sacuparía ante la inminente erupción, a pesar de los repitíos pidíos de les autoridaes localesllocales. El so cuerpu nunca foi topáu dempués de la erupción del 18 de mayu, [[1980]], que dexó un enorme cráter abiertu al norte. En total, morrieron o sumieron 57 persones. Si la erupción asocediera un día dempués, cuando'l lleñadores taben nos sos llabores, en cuenta de un domingu, la cifra de muertes sería enforma mayor.
 
El [[presidente d'Estaos Xuníos]] [[Jimmy Carter]] evaluó los daños y espresó que paecía más afaráu qu'un paisaxe llunar. Un equipu de filmación, lideráu pol cineasta Otto Seiber de Seattle, foi lleváu n'helicópteru a la Santa Helena'l 23 de mayu pa filmar la destrucción. Sicasí, les sos brúxules empezaron a dar vueltes y rápido perdiéronse nel monte. Una segunda erupción asocedió'l 25 de mayu, pero l'equipu sobrevivió y fueron rescataos dos díes depués de la segunda esplosión por pilotos d'helicópteros de la Guardia Nacional. Los sos filmaciones convertir nel popular documental "La erupción del monte Santa Helena".