Diferencies ente revisiones de «Guillermu d'Ockham»

m
robot Modificado: pt:Guilherme de Ockham; cambios triviales
m (robot Añadido: pa:ਓਕੈਮ)
m (robot Modificado: pt:Guilherme de Ockham; cambios triviales)
[[ImaxeArchivu:William of Ockham - Logica - 1341.jpg|thumb|right|Guillermu d'Ockham, nun dibuxu etiquetáu como "''Frater Occham iste''", d'un manuscritu del ''Summa Logicae'', [[1341]]]]
'''Guillelmu d'Ockham''' (''inglés'': '''William of Ockham'''; tamién '''Occam''') (ente [[1285]]-[[1347]]) foi un filósofu [[franciscanu]] nacíu n'[[Ockham, Surrey|Ockham]] (na redolada de [[Surrey]], [[Inglaterra]]).
 
 
== Vida ==
Guillelmu d'Ockham siguió estudios universitarios n' [[Oxford]] onde analizó dellos años les ''Sentencies'' de [[Pedro Lombardu]]. Ellí entamó l'enseñu dende [[1317]]. El calter innovador de les sos enseñances fizo que nunca se-y diera el grau de doctor (poro, ye tamién conocíu como'l ''venerable principiante'') y que entrara en conflictu cola Ilesia.
 
Convocáu a [[Aviñón]] en [[1324]] pol [[Papa]] [[Xuan XXII]] acusáu d'[[herexía]], Guillelmu pasó cuatro años en prisión domiciliaria, magar que esto nun-y impidió caltener el so llabor. El problema que-y apurrió l'acusación de herexía foi'l fechu de que s'axuntara a los críticos del [[cesaropapismu]] y en favor de potenciar el votu de probitú. Ockham concluyó que'l Papa yera un heréticu, posición que defendió depués na so obra. Antes de esperar al dictame so la herexía o ortodoxia de la so filosofía, Guillelmu abandonó [[Aviñón]] el [[26 de mayu]] de [[1328]] empobinando pa [[Pisa]] con Miguel de Cesena y otros flaires. Consiguieron la protección del emperador [[Lluis IV]] de [[Baviera]]. Créese qu' a la fin foi excomulgáu, magar que les fontes nun coinciden. Ockham pasó gran parte del restu la so vida escribiendo sobre asuntos políticos, incluyendo l'autoridá y derechos de los poderes temporal y espiritual, polo que ta consideráu ún de los antecesores de la [[Reforma protestante|Reforma]]. Hasta poco antes de la so muerte caltuvo la polémica colos papes sucesivos ([[Benedictu XII]] y [[Clemente VI]])
 
Morrió nun conventu en [[Munich]], pola [[peste negra]].
 
== El Nominalismu de Ockham ==
La [[filosofía]] nominalista naz de la crítica al [[racionalismu]] y a los conceptos universales: tou entamu ta basáu na [[lóxica]], operando so la percepción sensorial d'obxetos individuales concretos; y nun han multiplicase inútilmente los entes creando conceptos abstractos que nun procedan de la experiencia (esta economía d'obxetos ye la que llueu conocióse como la [[navaya d'Ockham]]). La so teoría inductiva del conocimientu, averada al [[empirismu]], llevólu a una visión del mundu, na que abrió amplios espacios pala llibertá, qu'apurría el calter meramente probable de les afirmaciones científiques y la imposibilidá d'una amuesa rigurosa de la llei moral, ya incluso, de la existencia de [[Dios]]. Poro, la so concepción teolóxica afitábase na fe nun Dios omnipotente, inasequible pela razón (entamando asina a estremar ente [[Teoloxía]] y [[Filosofía]]). Inda más inaceptables pal Papáu foron les sos propuestes de separtación ente Ilesia y poderes temporales (idees que ya provocaron años enantes la excomunión del emperador). Entamóse asina la evolución hacia un Estáu laicu. Sicasí, Guillelmu refutó la supuesta infalibilidá papal y defendió que'l poder d'éstos había tar llendáu pol derechu natural y la llibertá de los cristianos.
 
== Obres ==
=== Filosofía ===
* ''Summa logicae'' (antes de 1327).
* ''Quaestiones in octo libros physicorum'', (antes de 1327).
* ''Summulae in octo libros physicorum'', (antes de 1327).
* ''Quodlibeta septem'' (antes de 1327).
* ''Expositio aurea super totam artem veterem: quaestiones in quattuor libros sententiarum''.
* ''Major summa logices''.
* ''Quaestiones in quattuor libros sententiarum''.
* ''Centilogium theologicum''.
 
=== Relixón ===
* ''Questiones earumque decisiones''.
* ''Quodlibeta septem''.
* ''Centilogium''.
* ''De sacramento altaris'' y ''De corpore christi''.
* ''Tractatus de sacramento allans''.
 
=== Política ===
* ''Opus nonaginta dierum'' (1330-1332).
* ''Dialogus…XXII''.
* ''Epístola defensoria''.
* ''Decisiones octo quæstionum'' (depués de 1339).
* ''Dialogus in tres partes diatinctus'' (1342-43).
* ''De jurisdictione imperatoris in causis matrimonialibus''.
* ''De electione Caroli IV'' (obra cabera).
 
== Enllaces esternos ==
* [http://www-gap.dcs.st-and.ac.uk/~history/Mathematicians/Ockham.html William of Ockham] biografía (n'inglés).
* [http://www.utm.edu/research/iep/o/ockham.htm Internet Encyclopedia of Philosophy: ''William of Ockham'']
* [http://quote.wikipedia.org/wiki/William_of_Occam Wikiquote - Cites de Guillermo de Ockham]
 
 
[[Categoría:Filósofos]]
[[categoríaCategoría: Franciscanos]]
 
[[ar:وليام الأوكامي]]
[[pa:ਓਕੈਮ]]
[[pl:William Ockham]]
[[pt:WilliamGuilherme de Ockham]]
[[ro:William Ockham]]
[[ru:Оккам, Уильям]]
29 361

ediciones