Diferencies ente revisiones de «Thunnus thynnus (atún)»

m
correiciones
m (correiciones)
L'atún atlánticu ye capaz de superar los 400 kilogramos en pesu y algamar hasta 679, y andar a la tema col marlín negru y el marlín azul del Atlánticu. A lo llargo de la hestoria l'atún coloráu foi bien apreciáu como alimentu pa los humanos. El valor nel mercáu yá yera altu dende los tiempos de la [[Grecia]] Antigua y sábese que yá los fenicios comerciaben cola so carne. Más allá del so valor comercial como alimentu, el so gran tamañu, velocidá y fuerza qu'esplega como depredador atraxo l'almiración dende antiguu de pescadores, al igual qu'escritores, deportistes, banqueros y científicos.
 
L'atún coloráu ye amás la base d'una de les pesquerías más codaloses del mundu. Los exemplares de mediu y de gran tamañu tán bien valoraos pol mercáu xaponés, onde se consumen como sushi y sashimi. Esta importancia comercial ta llevando a la especie a la sobrepesca. La Comisión Internacional de Caltenimientu de los Atunes Atlánticos (ICCAT) afirmó n'ochobre de [[2009]] que'l stock d'atún coloráu baxó dramáticamente, hasta'l 72% na mariña atlántica oriental y un 82% na mariña occidental.<ref><span class="citation web" contenteditable="false">[http://www.wildlifeextra.com/go/news/bluefin-tuna938.html «Endangered Atlantic bluefin tuna formally recommended for international trade ban»]. octubre de 2009<span class="reference-accessdate">. </span></span></ref> El [[16 d'ochobre]] de [[2009]] en [[Mónaco]] declárase al atún coloráu en peligru d'estinción. En 2010 los ministros europeos, n'especial el ministru francés d'ecoloxía defendieron que se ponga una llende internacional a les captures.<ref><span class="citation noticia" contenteditable="false">Jolly, David (3 de febrero de 2010). </span></ref>La [[Xunión Europea|UE]], quien ye la responsable de la mayor sobrepesca d'atun, depués abstúvose de votar pa protexer la especie del comerciu internacional.<ref name="DJJB"><span class="citation noticia" contenteditable="false">Jolly, David; Broder, John M. (18 de marzo de 2010). </span></ref> Dende l'añu 2006 existe un plan de recuperación del atún coloráu nel MediterráneuMediterraneu Oriental, y esti plan sufrió alteraciones en 2008 y yá ta dando frutos.<ref>[http://docs.google.com/viewer?a=v&q=cache:gmYfS2uASTgJ:www.pesca2.com/encuentro/documentos/np_pesca09032009.pdf+at%C3%BAn+rojo+espa%C3%B1a&hl=es&gl=es&pid=bl&srcid=ADGEEShyPg72mh2pFwCpGMjqZcAwZkCRQhSjq0XUggj9Y3pRKNPb-o9Hpr68bwLA1f5rbxqKaNo3VsTnHItyJgsIysDX-GcwIs7QduoBxdHqvsQscxIEEQKBK7yOJWtpkVDwS7bVRxPa&sig=AHIEtbQvpnIJoexNULY6jON6W_eUtikTSQ documento atún rojo]</ref><ref>[http://sociedad.elpais.com/sociedad/2012/09/23/actualidad/1348422134_753348.html Gran recuperación del atún rojo en solo seis años de control pesquero]</ref>
 
L'atún coloráu captúrase pal mercáu comercial por pescadores profesionales usando téuniques de cercu, pesca con palangre y arpón. Dende 1930 l'atún coloráu foi'l premiu más importante de toles especies que pueden pescar un pescador deportivu, particularmente n'Estaos Xuníos, pero tamién en [[Canadá]], [[España]], [[Francia]] ya [[Italia|Italia.]] N'España ta prohibida la so pesca deportiva, solo captura y suelta con permisos especiales.
== Morfoloxía ==
Ye l'atún por escelencia. Puede llegar a midir más de 3 [[Metru|metros]], llegando a algamar hasta los 700 kilos. L'especimen de mayor tamañu pescáu pesaba 678,6 Kg. (1.496 Llibres). Pescóse en Aulds Cove, Nueva Escocia (Canadá) el 26-10-1979 por Ken Fraser.
L'atún d'aleta azul del Atlánticu ye un animal de sangre caliente, daqué bien raru ente los pexes, ta a gustu nes agües fríes de les mariñes de Terranova y d'Islandia, asina como nes agües tropicales del Golfu de México y nel mar MediterráneuMediterraneu, onde tolos años desova.
# Too sobre l'atún[http://www.dopazochef.com/web/despensa/pescados/atun.htm]
# Tuna on the Brink[http://onpoint.wbur.org/2008/08/21/tuna-on-the-brink]
 
== Hábitat y migraciones ==
Ecosistemes peláxicos del océanu Atlánticu y mares axacentes, particularmente el mar MediterráneuMediterraneu.
 
== Importancia económica y discutiniu ==
Per aciu les estadístiques pesqueres de les Partes contratantes y Partes, de los países o Entidaes pesqueres non contratantes que pesquen estes especies nel océanu Atlánticu, el CICAA arrexunta y coordina la investigación, incluyendo evaluaciones de stock, en nome de los sos miembros, desenvuelve asesoramientu en materia d'ordenación pesquera basáu en datos científicos, apurre un mecanismu por que les partes contratantes alcuerden midíes d'ordenación y edita publicaciones pertinentes. Ye importante reseñar que la so actividá non solo céntrase nel atún sinón qu'actúa en favor d'otres munches especies. Gran parte de la información qu'el CICAA apúrrenos ta rellacionada con datos científicos, informes de xuntes científiques y artículos científicos. Ye la única organización pesquera que puede asumir el trabayu riquíu pal estudiu y ordenación de los túnidos y especies marines allegaes nel Atlánticu. Dichos estudios inclúin la investigación en munchos aspeutos, centrándose principalmente nos efectos de la pesca sobre la bayura de los depósitos. Per otru llau, tenemos el SCRC (Comité Permanente d'Investigación y Estadístiques). Ye'l responsable de desenvolver y encamentar a la Comisión polítiques y procedimientos pa la escoyeta, compilación, analís y espardimientu d'estadístiques pesqueres. Tien d'asegurase de que la Comisión dispon en tou momentu de les estadístiques más completes y actuales sobre les xeres pesqueres que se desenvuelven na zona del Conveniu, lo mesmo que dea información biolóxica sobre los stocks pescaos.
 
Dalgunes de les midíes a pesar de les adoptaes pa la ordenación tomaes per parte de ICCAT pal caltenimientu de los túnidos, el stock d'esta especie sigue menguando. Dende ICCAT apúntase a que nel añu 2007 pudieron pescase en redol a les 60.000 tonelaes d'atún nel MediterráneuMediterraneu, de les que más de la metá seríen illegales, porque la Captura Total Permitida (TAC) pa esi añu yera de 29.500 tonelaes. Un añu enantes, en 2006, les captures totales fueron aproximao de 50.000 tonelaes, de les que 20.000 yeren illegales y unes 30.000 correspondíen al TAC autorizáu. En 2010 correspondió-y a España un TAC de 2.526 t un 40% menos de lo dexao en 2009. Ente otres causes ta la pesca de Xibraltar, considerada al marxe de la llegalidá al nun pertenecer a la ICCAT.<ref>[http://www.diariodejerez.es/article/provincia/2030648/ecologistas/y/benemerita/se/suman/contra/la/pesca/ilegal/atun/rojo.html Ecologistas y Benemérita se suman contra la pesca ilegal del atún rojo]</ref>
 
A esti tipu d'organismos suman organizaciones como Greenpace, WWF que xunto con pescadores y otros sectores implicaos dende va años soliciten la creación d'un Santuariu d'atún coloráu n'agües de [[Islles Baleares|Baleares]] por casu, llugar onde se va prohibir la captura d'esti animal. Esti tipu d'asociaciones esixen el zarru al completu de la pesca industrial nel MediterráneuMediterraneu. Quiciabes en referencia al alderique que se xenera pol problema del atún, en munches ocasiones, les reivindicaciones d'esti tipu de grupos conviértense na única voz proxectada nos medios de comunicación. D'últimes, atopamos los blogues sobre medioambiente qu'en dellos casos rellaten les tarrecibles consecuencies de les acciones y los problemes que motiven les empreses y países que pasen de llongura de cualesquier política xestora en materia de pesca.
 
== Referencies ==
* [http://www.periodistas-es.org/planeta-azul/el-atun-rojo-en-peligro-de-extincion-y-en-el-centro-del-debate L'atún coloráu en peligru d'estinción y nel centru del alderique]
* [http://eu.oceana.org/es/eu/prensa-e-informes/reportajes/atun-rojo Atún coloráu]
* [http://www.europapress.es/andalucia/sevilla-00357/noticia-oceana-greenpeace-wwf-pew-exigen-cierre-completo-pesca-industrial-atun-rojo-mediterraneo-20101116153255.html Greenpeace Esixen zarru completu pesca industrial atún coloráu MediterráneuMediterraneu]