Abrir el menú principal

Cambios

Ensin cambiu de tamañu ,  hai 4 años
m
Robó: Troquéu automáticu de testu (-itrio +itriu, -cerio +ceriu, -terbio +terbiu, -gadolinio +gadoliniu)
L'itriu tamién puede atopase nel mineral nuevita, común de [[Coloráu]], que contien [[titaniu]], [[tantaliu]], [[fierro]] y [[cuarzu]], y ye similar al keilhauite, que puede atopase en [[Noruega]].
La fergusonita ye un mineral de color café que se quebra de forma vítrea, topáu nos montes [[Apalaches]] dende [[Nueva Inglaterra]] hasta [[Carolina del Sur]]. Ye un columbato y tantalato d'itriu con [[ceriu]], [[erbiu]] y [[uraniu]].
El mineral conocíu como bastantita en [[California]] ye un [[fluorocarbono]] de [[ceriu]] con [[lantanu]], y el depósitu en Mountain Pass, en [[California]], ye abondu pa astisfacer la demanda comercial de tolos metales de cerioceriu.
 
== Hestoria ==
[[Johan Gadolin]], químicu, físicu y mineralogista finlandés, afayó en 1794 l'itriu nun mineral atopáu en [[Ytterby]], una aldega de [[Suecia]], cerca de Vaxholm. L'itriu foi la primer tierra rara aisllada con ésitu en 1828 por [[Friedrich Wöhler]], un químicu alemán que trabayó con dellos elementos, amás del itriu. Al pasar el tiempu sintetizáronse más elementos a partir de los minerales llograos nes canteres de Ytterby, como'l [[escandio]] y los metales lantánidos pesaos como'l terbioterbiu. Dempués de sintetizar l'itriu, a partir del mesmu mineral sintetizaron otros elementos que tamién deben el so nome a dicha aldega de Suecia, el [[erbiu]], el [[terbiu]] y el [[iterbiu]].
 
== Aplicaciones ==
* L'itriu utilízase comercialmente na industria metálico para [[Aleación|aleaciones]].
* L'óxidu d'itriu emplegar pa producir granates d'itriu-fierro (Y<sub>3</sub>Fe<sub>5</sub>Si<sub>3</sub>O<sub>12</sub>), bien eficientes como filtros de microondes y tamién na tresmisión y transducción d'enerxía acústica.{{cita riquida}}
* L'óxidu d'itriu con [[aluminiu]] (Y<sub>3</sub>A el<sub>5</sub>Si<sub>3</sub>O<sub>12</sub>) y gadoliniogadoliniu (Y<sub>3</sub>Gd<sub>5</sub>Si<sub>3</sub>O<sub>12</sub>) tienen interesantes propiedaes magnétiques. El d'aluminiu tien una durez de 8.5 na escala de [[Escales de durez|Mohs]] y úsase como piedra preciosa similar al diamante.{{cita riquida}}
* Cantidaes pequenes del elementu (0,1 a 0,2 %) utilizáronse p'amenorgar el tamañu de granu del [[cromu]], del [[molibdenu]], del [[titaniu]], y del [[circoniu]]. Tamién s'utiliza p'aumentar la fuerza d'aleaciones como l'aluminiu y el magnesiu.{{cita riquida}}
* Úsase como catalizador pa la [[polimerización]] del [[etilenu]].{{cita riquida}}
 
 
{{Tradubot|itrioitriu}}
 
[[Categoría:Elementos químicos]]
[[Categoría:1794]]
 
[[es:itrioitriu]]
[[Categoría:TB15]]