Español nel Sáḥara Occidental

El español ye faláu nel Sáḥara Occidental y polos saḥaragüis de la República Árabe Saḥaragüi Democrática nel esiliu n'Arxelia como segunda llingua oficial pero non como llingua nativa.[1][2]

Estensión del idioma español n'África.

CarauterístiquesEditar

 
Muyer saḥaragüi enseñando español n'unu de los campamentos de refuxaos de Tinduf.
 
Muséu del Exércitu de Lliberación Popular, en Rabuni, sede del gobiernu de la RASD.
 
Escuela en Bir Lehlu.

La llingua española falada como segunda llingua polos saḥaragüis ta influyida por dialeutos árabes, sobremanera del árabe hassanía. Tamién lo falen na arxelina provincia de Tinduf nos campos de refuxaos saḥaragüis,[3] por cuenta de que el Sáḥara Occidental foi una provincia marítima española hasta la so retirada en 1976. Na RASD estúdiase tamién l'español como llingua cooficial nes escueles y el gobiernu saḥaragüi emplegar na alministración (especialmente na área de salú y emitiendo tolos comunicaos en dambes llingües), formando un casu de billingüismu social yá que tamién ye faláu cotidianamente per gran parte de la población y ye aprendida por forma oral.[3] L'español tamién ye usáu nos medios de comunicaciones locales. Nel campu de la salú utilízase l'español cuidáu que los materiales de consulta médicos que s'utilicen provienen de Cuba y España.[2] Les monedes de la peseta saḥaragüi tienen inscripciones n'español.

Pol so aisllamientu, diverses instituciones d'Arxelia, Cuba[4] y España inclináronse en sofitar con programes de formación docente,[5] intercambios académicos[6] ya infraestructura educativa.[7][2] Con al respective de esto, Salem Bachir, diplomáticu de la República Árabe Saharagüi Democrática en Arxentina, dixo:[8]

L'idioma de Cervantes llogró caltenese ente nós gracies a la colosal ayuda, primero que toos, de Cuba. Asina tamién de Venezuela, Méxicu, Panamá y de comunidaes solidaries de la mesma España.

Númberu d'alumnos saharagüis escolarizaos n'España (2004/2005)[2]
1996/1997 1997/1998 1998/1999 1999/2000 2000/2001 2001/2002 2002/2003 2003/2004
173 2 005 300 530 761 891 951 1189

Medios de comunicaciónEditar

La Radio Nacional de la República Árabe Saḥaragüi Democrática tresmite tantu n'árabe como l'español dende 1975.[9] Lo mesmo asocede cola canal de televisión RASD TV que tien informativos n'español.[10]

LéxicuEditar

 
Policía Nacional Saḥaragüi.
 
Sala d'Urxencies.
 
Vienta de productos nuna farmacia de Dajla. Nótese que los cartelos tán n'español.
 
Monedes de 2 pesetes saḥaragüis con inscripciones n'español.

En cuanto al léxicu haise documentáu la preferencia por hispanismos nel marcu de la téunica y les ferramientes al igual qu'otros países optaron por soluciones de la llingua colonizadora como inglés o francés.

Hispanismos utilizaos pola comunidá saḥaragüi[11]
Campu léxico Préstamu orixinariu
Herramienta enchufe
destornillador
torniellu
martiellu
muelle
Automoción coche
caxa de cambéu
tubu d'escape
chapa
furgoneta
motor
volante
Deporte defensa
estremu
gol
Moblame mueble
trubiecu
mesa
cama
Sanidá dispensariu
pomada
vienda
jeringuilla
receta
Educación biblioteca
recréu
llapiceru
Alimentación pera
mazana
xeláu
tortiella
zusmiu
queso
Vistimienta chaqueta
falda
blusa

Ver tamiénEditar

ReferenciesEditar

  1. Institutu Cervantes
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Cf. Pilar Candela Romero, «L'español nos compamentos de refuxaos saḥaragüis (Tinduf, Arxelia)».
  3. 3,0 3,1 L'idioma español nel Sáḥara en: Campamentos de Refuxaos de Tindouf. Consultáu'l 26-08-2012.
  4. (n'inglés) (en francés) (n'español) Nota Informativa del ACNUR sobre los Estudiantes Saharauíes en Cuba en: ACNUR. Consultáu'l 30-09-2005.
  5. Formulariu de Solicitú pa Entidaes Participantes na Convocatoria d'Ayudes pal Voluntariáu Internacional en Proyeutos de Cooperación al Desarrollu en: Universidá de Sevilla. Proyeutu: "Sáḥara fala español "Didáctica de la Llingua Castellana nos Campamentos de Refuxaos Saharahuíes de Tindouf, Arxelia". Solicitú: Asociación d'Ayuda al Sáḥara Occidental d'Elx. Consultáu'l 26-08-2012.
  6. El dibuxu de los neños nel marcu educativu de los campos de refuxaos saharauíes de Tinduf en: Facultá d'Educación de Córdoba. Consultáu'l 20-04-2010.
  7. El refuerzu del español llega a los saharagüis con una escuela nos campos de Tinduf
  8. mio-fusil-y-partir-a-combatir%E2%80%9D La xesta lliberadora del Sáḥara Occidental: “Tomar el mio fusil y partir a combatir”. - Kaos en La Rede (4 d'ochobre de 2014).
  9. Radio Nacional de la RASD - SØRASD nel aire
  10. TV Castellanu - RASD TV
  11. [ L'español nos países árabes en Fiape: I Congresu internacional, Toledo (2005)]

Enllaces esternosEditar