Llingües gur meridionales

Les llingües gur meridionales son una de los dos grandes cañes de llingües gur, propuesta por Manessy (1975, 1979). Anguaño considérase que les llingües gur meridionales son una de los dos cañes de les llingües gur centrales.

Gur meridional
Picto infobox comicballoon.png
Países Bandera de Burkina Fasu Burkina Fasu
Flag of Ghana.svg Ghana
Bandera de Togu Togu
Bandera de Benín Benín
Falantes
Filiación xenética

Níxer-Congu
  Volta-Congu
    VC septentrional
      Gur (central)

        Gur meridional
Subdivisiones Grũsi
Kirma-Tyurama
Dyan-Lobi
Dogose-Gan

South Central Gur languages.png
Lengua gur meridonales: (4) Gurunsi, (5) Kirma-Lobi, (6) Dogoso-Khe, (7) Doghose-Gan.

Ver tamién
Idioma - Families - Clasificación de llingües
[editar datos en Wikidata]

Comparanza léxicaEditar

Los numberales reconstruyíos pa distintos grupos de llingües gur meridionales son:[1][2]

GLOSA Grũsi Kirma-Tyurama Lobi-Dyan PROTO-
GUR Mer.
PROTO-
GRŨ. OR.
PROTO-
GRŨ. SEPT.
PROTO-
GRŨ. OCC.
PROTO-
GRŨSI
Cerma
(Kirma)
Turka
(Tyurama)
Dyan Lobi PROTO-
DL
'1' *ka-ɖum *-du *dɪɡɪ *-dum
*-di
ǹdéiŋ dẽːná bɛ̃̀ɡ/
bɪ̀ɛlè
bìɛ̀l *biel- *dig-/
*-dum
'2' *-lɛ *-lye *-llixa *-llixa ǹhã́ĩ hãl yèɲɔ̃̀ yɛɲɔ *ye-ɲɔ *-llixa
'3' *toːro *-to *-tori *toːri ǹsíɛi siɛl yètʰɛ̃̀sì yentʰer *yẽ-tʰɛ̃r *tãːri
'4' *naːsa *-na *-naːsi *-naːsi ǹnâː n̩nə̃̀ yènàː yɛnã́ *ye-naː *-naːsi
'5' *-nʊŋ *-nũ(n) *-nʊŋ *-nʊŋ ǹdîː

dìemà || yɛmɔɪ || *ye-mo- ||

'6' *lʊː-ɖo *-ldu *-lʊ-du *-lʊ-du níedìeí nã́ndèin mɔ̀lɔ̀dũ̀ màːdõ *mo-lo-du *-lo-du
'7' *lʊ-bɛ *-lpe *-lʊ-pɛ *-lʊ-pɛ níehã́ĩ nə̃́rə̃́-
hã̀l
mɔ̀lɔ̀ɲɔ̃̀ makoɲɔ *mo-lo-ɲɔ *-lo-pɛ
'8' *lʊ-toːro *-lʊ-toːri níːsìɛí nə̃́rə̃́-
siɛ̀l
mɔ̀lɔ̀tʰɛ̃̀sì makõtʰer *mo-lo-tʰer *-lo-tãːri
'9' nénnâː dɛ̃̀ːsə́ nĩ́kpó-
cí-bèrè
ɲʊ̌ɔr
bìr pʰéro
*10-1 *10-1
'10' *fi~fu
*nʊa
*fu(gə)
*fi(gə)
*fi *fi(gə)
*fu(gə)
cĩ́ŋcíelùó nṹɔ̃́sɔ̃̀ nĩ́kpó ɲʊ̌ɔr *ɲʊo- *fi(gə)/
*ɲʊo-

ReferenciesEditar

BibliografíaEditar

  • Manessy, Gabriel (1968/71)'Langues voltaïques sans classes' in Actes du huitième congres international de linguistique africaine. [Congress was 1968, proceedings published 1971] Abidjan, Université d'Abidjan, 335–346.
  • Naden, Anthony J. (1989) 'Gur', in Bendor-Samuel, John & Hartell, Rhonda L. (eds) The Niger–Congo languages. A classification and description of Africa's largest language family. Lanham, New York, London: University Press of America, 140–168.
  • Roncador, Manfred von; Miehe, Gudrun (1998) -yos langues gur (voltaïques). Bibliographie commentée et inventaire des appelations des langues. Köln: Rüdiger Köppe Verlag.