Abrir el menú principal

Alemán central occidental

El alemán central occidental (n'alemán Westmitteldeutsch) ye un grupu dialeutal del alemán, faláu n'Alemaña occidental, nel este de Francia, nel este de Bélxica y en Luxemburgu.

Falantes Flag of Germany.svg Alemaña (Renania-Palatinado, Sarre, Hesse, Renania del Norte-Westfalia)
Flag of France.svg Francia (Lorena)
Flag of Belgium.svg Bélxica
Flag of Luxembourg.svg Luxemburgu
Filiación xenética

Indoeuropéu
  Xermánicu
    Xermánicu occidental
      Llingües altoxermániques
        Altu alemán central

         Alemán central occidental
Subdivisiones Franconio central
Franconio renano
Ver tamién
Idioma - Families - Clasificación de llingües
[editar datos en Wikidata]
Dialeutos del alemán central occidental:      1: Ripuario      2: Fráncicu moselano      3: Luxemburgués      4: Hessiano      5: Alemán del Palatinado      6: Fráncicu de Lorena

Estremar en dos grupos fundamentales:

SubdivisionesEditar

Ripuarisch (ripuario)Editar

El Ripuarisch falar en Colonia y na Bélxica oriental. Na fala común, el dialeutu camuda de nome según la llocalidá.

En Bélxica y nos Países Baxos considérase-y una subdivisión del limburgués.

Más al norte, en Düsseldorf y n'otres llocalidá fala un dialeutu del so franconio, que sicasí pertenez al grupu del baxu alemán, y al sur el moselano.

Pfälzisch (palatín)Editar

El Pfälzisch falar n'Alemaña sur-occidental, más precisamente nos distritos de Rheinhessen-Pfalz y de Saarpfalz-Kreis y en delles llocalidaes de Hesse y de Baden-Württemberg, cerca de Mannheim.

Delles variantes d'esti dialeutu son:

Hessisch (hessiano)Editar

El Hessisch fálase sobremanera en Hesse (rexón de la cual toma'l so nome) y en delles zones estremeres de Baviera.

Delles variantes d'esti dialeutu son:

Lothringer Platt (fráncicu lorenés)Editar

El Lothringer Platt fálase principalmente en Lorena (Francia)sobremanera nes zones estremeres cola ciudá alemana de Saarbrücken. El Lothringer Platt falar en particular en Sarreguemines, Forbach y la so contorna.

Variantes falaes n'AméricaEditar

El Riograndenser Hunsrückisch ye la principal variante falada en Brasil, sobremanera na área meridional.

Nel estáu d'Iowa (Estaos Xuníos) fálase una variante del Hessisch, el Kolonie-Deutsch.

Tamién forma parte d'esti grupu'l alemán de Pensilvania.

CarauterístiquesEditar

 
Percorríu de la llinia de Sankt Goar na área llingüística del alemán central occidental

Una carauterística de tolos dialeutos centrales occidentales ye que nun realizaron na so totalidá la segunda mutación consonántica. Asina, nestos dialeutos la pallabra n'alemán estandar Apfel ("mazana") pronúnciase Appel, y Pfarrer (pastor) pronúnciase Parre(r). Nos dialeutos del fráncicu central (falaos na zona de Tréveris y Colonia), les pallabres das y ye ("que", "ello") pronúnciense dat y et, como nel baxu fráncicu. Sicasí, al sur de llinia de Sankt Goar o llinia dat/das (hessiano, palatín) pronúnciase das y ye.

Pela so parte, los dialeutos del altu fráncicu, al sur de la llinia de Espira o llinia Appel/Apfel, esperimentaron dafechu la segunda mutación consonántica ("Apfel"), y pollo suelen clasificar dientro del grupu altoxermánicu cimeru. El desarrollu de les carauterístiques de la segunda mutación consonántica ye bien distinta en cada dialeutu, polo que l'ámbitu territorial del alemán central occidental ta travesáu por una serie d'isogloses que reciben el nome de Rheinischer Fächer ("abanicu renano").

Ver tamiénEditar