Riosa

conceyu d'Asturies

Riosa ye un conceyu d'Asturies y la única parroquia del mesmu. El conceyu allúgase nel monte central asturianu, y llenda al norte con Morcín, al este con Mieres, al sur con Ḷḷena y Quirós y al oeste de nuevo con Quirós. La cabeza'l conceyu ye La Vega.

Riosa
HORREO FELGUERA.jpg
Bandera de Riosa.svg Escudo de Municipal Riosa.svg
Bandera de Riosa Escudu de Riosa
Alministración
PaísFlag of Spain.svg España
AutonomíaFlag of Asturias.svg Principáu d'Asturies
Provincia[[d:Special:EntityPage/Q24004403|{{{2}}}
Partíu xudicial Mieres
Tipu d'entidá conceyu
Capital La Vega
Alcaldesa de Riosa Ana Isabel Díaz Fernández
Nome oficial Riosa (es)
División
Xeografía
Coordenaes 43°12′32″N 5°53′24″O / 43.2089°N 5.8901°O / 43.2089; -5.8901Coordenaes: 43°12′32″N 5°53′24″O / 43.2089°N 5.8901°O / 43.2089; -5.8901
Riosa Asturies map.svg
Superficie 46.49 km²
Llenda con Morcín, Mieres, Ḷḷena y Quirós
Demografía
Población 1836 hab. (2021)
Densidá 39,49 hab/km²
Más información
Estaya horaria UTC+01:00
ayuntamientoriosa.com
Cambiar los datos en Wikidata

XeografíaEditar

El conceyu de Riosa ta formáu pola única parroquia de Riosa, tien un relieve peraccidentáu, rescamplando nel oeste la Sierra del Aramu colos picos del Barriscal (1.734 metros), el Xistras (1.773 metros) y sobre manera'l Gamonal, asitiáu en L'Angliru.

El so ríu principal ye'l Llamu, llamáu tamién Riosa, que naz nes pendientes del Aramu d'onde remanez una bayura de regatos que baxen de los sos montes. Sigue una orientación sur-norte y conflúi colos ríos Xuncar y Grandiella cerca de La Vega. Sigue'l so cursu en Morcín y desemboca nel ríu Caudal.

Mediu físicuEditar

La unidá de Riosa y Morcín compónenla una riestra de valles arrodiaos de montes; la Sierra del Aramu (oeste), el cordal del Monte Llisoriu (este) y ente dambos conceyos el Monsacru. Mientres zarren La Cardosa-La Utra y el ríu Caudal (norte) y el cordal de Les Segaes (sur).

Perteneciente a la Conca Central d'Asturies, la so formación xeolóxica data del Carboníferu (360-286 m.a.) periodu que correspuende al gran espardimientu de plantes terrestres (equisetos, felechos y ximnospermes primitives).

Nel hulleru aprovecháu en La Foz de Morcín surden potentes conglomeraos que tán basaos na presencia de pudingues, roques formaes por cantos rodaos de cuarcita embebíes nuna matriz arenosa. Estas pudingues son caracterizaes pola interestratificación de niveles de pizarra, arenisques y dellos carbones esplotables.

LlocalidaesEditar

Nᵘ Nome


Población % población
Riosa


1 Ablaneo


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%


2 L'Ablanosa


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
3 Les Agüeres


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
4 L'Ará


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
5 El Caburnín


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
6 El Cabal


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
7 Los Caleyos


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
8 La Cantera


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
9 El Quentu


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
10 El Quentu la Vara


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
11 La Casiḷḷina


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
12 La Castañar


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
13 Cereceo


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
14 El Coḷḷéu


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
15 El Curuxeo


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
16 Los Cuadros


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
17 La Cuba


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
18 Doñaxuande


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
19 Envernaes


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
20 Felguera


81 &&&&&&&&&&&&&&04.4100004,41%
21 Fresneo


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
22 Les Gateres


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
23 Grandieḷḷa


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
24 La Granxa


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
25 El Güespe


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
26 La Xuncar


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
27 Les Yanes


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
28 Ḷḷamo


11 &&&&&&&&&&&&&&00.6000000,6%
29 La Marina


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
30 Murieḷḷos


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
31 Nixeres


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
32 Panderraíces


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
33 Piedrafita


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
34 Purció


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
35 El Preu Lorto


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
36 Prunadieḷḷa


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
37 La Pontialta


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
38 La Reboḷḷa


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
39 Rioseco


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
40 El Roteḷḷí


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
41 Rozacaxil


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
42 San Adrian


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
43 Les Texeres


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
44 El Teleno


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
45 La Vara


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
46 La Vega


366 &&&&&&&&&&&&&019.93000019,93%
47 Viḷḷamir


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
48 L'Azorera les Yanes


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
49 L'Azorera Purció


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
50 La Ḷḷaneza


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%
51 El Fresneal


1836 &&&&&&&&&&&&0100.&&&&&0100%

Flora y faunaEditar

Nesti conceyu pue alcontrase la bayura de la fauna montés asturiana:

 
Cardu madalenu nel Monte Monsacro

La bayura d'ecosistemes va dende les vegues y riberes del ríu, hasta montes calizos penriba de los 1.700m, lo qu'apuerta una gran variedá d'especies, bien conservaes pola ausencia d'impautos medioambientales y la vixencia de moos de vida tradicionales. Ello convirtió a esti territoriu en llugar frecuentáu por botánicos yá nel sieglu XIX, a la gueta de plantes pa usu medicinal.

Son perfrecuentes los topónimos de pueblos venceyaos cola foresta: La Figar, Figares, Les Texeres, Texeo, Ablaneo, Fresneo, La Carbayosa, La Pumar, La Mostayal, Prunadiella…

Nesti conceyu alcuéntrense especies asociaes a:

PolíticaEditar

Nel conceyu de Riosa, dende 1979, l'únicu partíu qu'algamó l'alcaldía ye FSA-PSOE. L'alcalde actual ye José Antonio Muñiz Álvarez, que gobierna dende 1991 (Ver Llista d'alcaldes de Riosa).

Eleiciones de conceyu
Partíu 1979 1983 1987[1] 1991[1] 1995[1] 1999[1] 2003[1] 2007[1] 2011[2] 2015[1]
FSA-PSOE 6 8 9 7 6 6 5 5 6 5
PCE / IX-BA 2 1 1 3 2 2 3 4 4 5
CD / AP / PP 2 1 1 2 1 1 2 1 0
FAC 1
UCD / CDS 1 0 0
URAS 1 1
AA 1 1 1 0
Independientes 2
Total 11 11 11 11 11 11 11 11 11 11
Fontes: Ministeriu del Interior d'España y Federación Asturiana de Conceyos

HistoriaEditar

El so allugamientu nel monte central asturianu na conca del ríu Caudal determinó les carauterístiques d'esti conceyu a lo llargo de tola so hestoria dende'l Neolíticu (6000 - 3000 e. C.).

EconomíaEditar

Emplegaos nos diversos sectores económicos (añu 2010)
Númberu de trabayadores Tantu por cientu
TOTAL 295 100
Agricultura, ganadería y pesca 58 19,66
Industria 12 4,07
Construcción 16 5,42
Servicios 209 70,85
* Datos tomaos del Anuariu Estadísticu d'Asturies 2011, SADEI


Usos del suelu del conceyu (añu 2010)
Usu Superficie (km²)
Tierres de llabrantíu 0,12
Praderíes 23,86
Terrenu forestal 16,91
Otros usos (industrial, residencial, tierra ermo...) 5,60
* Datos tomaos del Anuariu Estadísticu d'Asturies 2011, SADEI


Carauterístiques del sector primariu (añu 2010)
Ganaderíes de bovín 160
Cabeces de ganáu bovín 1.558
Cabeces de ganáu ovín 132
Cabeces de ganáu cabrín 0
Ganaderos con cuota llechera 0
Quilos de cuota llechera 0
Metros cúbicos de madera valtao 295
* Datos tomaos del Anuariu Estadísticu d'Asturies 2011, SADEI

Ver tamiénEditar

ReferenciesEditar

Enllaces esternosEditar